السيد حامد النقوي (مترجم: محبوب القلوب)
753
خلاصهء عبقات الانوار (حديث أنا مدينة العلم) (فارسى)
است كه بر هر كدام اقتدا كنند ، هدايت يابند ، گفت : و اين سخن از پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم صحيح نمىباشد . آن را عبدالرّحيمبنزيد عمى از پدرش از سعيد بن مسيّب از ابنعمر از پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم روايت كرد . و شايد كه آن را عبدالرّحيم از پدرش از ابنعمر روايت كرده باشد . و ضعيفبودن اين حديث از جهت عبدالرّحيمبنزيد است ؛ چون اهل علم در روايت كردن حديث او سكوت اختيار كردهاند . و همچنين اين سخن از پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم ناپسند است ، و با اسناد صحيح از پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم روايت شده است : بر شماست به سنّت من و سنّت خلفاى راشدين مهديين بعد از من ، پس آن را با دندان نگهداريد . و اين سخن اگر ثابت شود ، معارض حديث عبدالرّحيم است ، پس چگونه خواهد بود در حالى كه ثابت هم نشده است . و پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم بعد از خود ، اختلاف ميان اصحابش را روا نمىدارد . و خداوند داناتر است . اين پايان سخن بزار است . ابوعمر گفت : ابوشهاب خيّاط ، از حمزة الجزرى ، از نافع ، از ابنعمر روايت كرد . گفت : رسولخدا صلى الله عليه و آله و سلم فرمود : اصحابم مانند ستارگان هستند پس گفتهى هر كدام را گرفتيد هدايت يافتيد . و اين نمىتواند صحيح باشد و كسى كه به آن احتجاج كند آن را از نافع روايت نمىكند و به هرحال گفتهى بزّار صحيح نيست ؛ چون اقتدا به يكايك ياران پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم براى كسى است كه نسبت به پاسخ پرسشها نادان باشد و كسى كه چنين حالتى داشته باشد ، تقليد بر او واجب است و ايشان اصحابش را به اقتداى بعضى از بعضى ديگر فرمان نداد ، هنگامى كه تأويل روان جايز و ممكنى در اصول كردند ؛ بلكه هر يك از آنان ستارهاى است كه عامى نادان جايز است به او اقتدا كند در مورد آنچه در دينش به آن نيازمند است و به همين ترتيب ديگر دانشمندان از عموم مردم ، و خداوند داناتر است . و در اين حديث غير از آنچه بزار ذكر كرده است ، اسناد ديگرى هم روايت شده است ، از سلامبنسليم كه گفت : حديث كرد ما را حارثبنغصين ، از اعمش ، از ابوسفيان ، از جابر كه گفت : رسولخدا صلى الله عليه و آله و سلم فرمود : اصحاب من همانند ستارگاناند به هر كدام اقتدا كرديد ، هدايت يافتيد . ابوعمر گفت : به اين اسناد